Η Λεμεσός και η ΑΕΛ συνέντευξη με τον Μίμη Σοφοκλέους

Μια συνέντευξη καθ’ όλα Λεμεσιανή και ΑΕΛίστικη ετοίμασε το www.lions-radio.com για τους αναγνώστες του με τον ιστορικό, ερευνητή, εκδότη και πανεπιστημιακό Μίμη Σοφοκλέους.  Η συζήτηση μας κινήθηκε σε κοινωνιολογικά και ιστορικά θέματα όπως για το ρόλο που διαδραμάτισε η ίδρυση της ΑΕΛ στην πόλη, η σχέση της ΑΕΛ και της Λεμεσού, η συμπεριφορά του Λεμεσιανού ΑΕΛίστα, η κρίση του ’56, το κίτρινο του ήλιου και το μπλε της θάλασσας τα χρώματα της ομάδας μας και άλλα πολλά τα οποία μπορείτε να διαβάσετε στην παρακάτω ενδιαφέρουσα συνέντευξη.

Κ. Μίμη αρχικά να σας ευχαριστήσουμε που δεχθήκατε να μιλήσετε στο www.lions-radio.com για τους σκοπούς της παρούσας συνέντευξης. Αξίζει να αναφέρουμε πως ο κύριος Μίμης Σοφοκλέους φέρθηκε φιλόξενα στα άτομα του www.lions-radio.com κάνοντας τη διαδικασία της συνέντευξης να κινηθεί σε ένα πιο φιλικό επίπεδο.

L-R: Αρχίζοντας θέλουμε να μας πείτε το ρόλο που έπαιξε η ίδρυση της ΑΕΛ στη κοινωνική και αθλητική ζωή της Λεμεσού αλλά και το ρόλο που έχει η ΑΕΛ σήμερα μέσα στη πόλη.

M.Σ: Καταρχάς η ΑΕΛ είναι δεν είναι απλά μια ομάδα, αποτελεί ένα σωματείο , που σημαίνει πολύ περισσότερα πράγματα απ’ ό,τι μια απλή ποδοσφαιρική ομάδα.  Αποτελεί ένα σώμα ατόμων που τη δημιούργησε κάποτε και καταξιώθηκε μέσα στα χρόνια ως ένας πολύ σημαντικός θεσμός στη Λεμεσό.  Η Λεμεσός, δηλαδή έχει μια σειρά από θεσμούς με τους οποίους αναγνωρίζει τον εαυτό της, η θάλασσα, οι μόλοι, οι αποβάθρες, το κρασί, όλα αυτά τα οποία είναι θεσμοί από παλιά μέχρι σήμερα, ένας πολύ βασικός θεσμός είναι η ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΛΕΜΕΣΟΥ η οποία δείχνει ότι η πόλη μας υπήρξε αθλητομάνα, αθλητική και αθλητοπρεπής.  Οι νέοι είχαν πάντα ρόλο στην πόλη. Η ΑΕΛ  ιδρύθηκε από μια ομάδα  νέων που δεν ήταν απλοί νέοι, με αθλητική ανησυχία μόνο, ήταν κάτι περισσότερο. Είχαν όνειρα για την πόλη τους, για τους εαυτούς τους.  Η ΑΕΛ είναι κάτι ευρύτερο, αποτελεί ένα κοινωνικό, πολιτισμικό θεσμό της πόλης γι’ αυτό είναι και τόσο διαδεδομένη μέσα στην κοινωνία της Λεμεσού.

L-R: Με βάση όσα γνωρίζετε,  οι Λεμεσιανοί πώς στήριξαν την ίδρυση τότε της Αθλητικής Ένωσης Λεμεσού;

M.Σ: Όπως οι Λεμεσιανοί  στήριζαν τους άλλους θεσμούς της πόλης τους τότε, με τον ίδιο ζήλο είχαν στηρίξει την ΑΕΛ και αυτό είναι πολύ σημαντικό και παραμένει μέχρι σήμερα.  Αυτό που λένε  πολλοί ότι είναι φανατισμός, δεν έχει καμία σχέση.  Είναι ακριβώς η ψυχή της πόλης η οποία εκφράζεται μέσα από πολλές εκδηλώσεις αυτού του είδους.  Το ίδιο πάθος που κυριαρχούσε στους άλλους κοινωνικούς και πολιτισμικούς θεσμούς, κυριάρχησε και στην ΑΕΛ.Το φαινόμενο του «Αελισμού» και του «ζΑΕΛίζομαι»,  θα πρέπει να τα δούμε ως ένα φαινόμενο, άξιο κοινωνιολογικής παρατήρησης.  Όπως έγινε φέτος με την κατάκτηση του πρωταθλήματος, κάποιοι το παρεξήγησαν,  που είχαν γραφτεί παντού συνθήματα, η ΑΕΛ. Εντάξει, υπήρξε κάποια υπερβολή. Η ΑΕΛ δεινοπάθησε για να κατακτήσει το πρωτάθλημα,  μετά από 44 χρόνια και μαζί της δεινοπάθησε και η Λεμεσός στο να πετύχει αυτό που είναι σήμερα (μια όμορφη πόλη), έτσι ο κόσμος ξέσπασε αφού τόσα χρόνια αδικείτο. Γιατί η ΑΕΛ αν δεν έπαιρνε πρωτάθλημα τόσα χρόνια αυτό οφείλεται σε εξωτερικούς παράγοντες.  Η ΑΕΛ είναι μέρος της παράδοσης της Λεμεσού. Τα παιδιά που βγήκαν στους δρόμους (χωρίς να δικαιολογώ κάποια υπερβολικά γεγονότα) είναι τα παιδιά και τα εγγόνια πολλών χιλιάδων Αελιστών που δεν είχαν την εμπειρία ενός πρωταθλήματος για το οποίο οι πολύ περασμένες γενιές το είχαν ως δεδομένο.

L-R: Δηλαδή λέμε ΑΕΛ και Λεμεσός είναι ένα και το αυτό.

M.Σ: Σαφώς και αλληλοσυνδέονται.  Όπως είχα πει δεν είναι απλά μία ομάδα. Κάτω από την ΑΕΛ, υπάρχουν βαθιές ρίζες και πίσω της υπάρχει  ένα βαθύ στρώμα Λεμεσιανών,  που την στηρίζουν, απ’ όλα τα κοινωνικά φάσματα της Κυπριακής κοινωνίας. Εντός και εκτός Λεμεσού. «Και στα αλώνια και στα σαλόνια» Τη δεκαετία του 1950-60’ η ΑΕΛ είχε πολύ μεγάλη δύναμη  σε φτωχές συνοικίες όπως π.χ. στον  Άγιο Νικόλαο,  αλλά και στήριξη από την αφρόκρεμα της κυπριακής κοινωνίας, γι’ αυτό το λόγο είναι πολύ μεγάλο λάθος να ταυτίζεται πολιτικά η ΑΕΛ, γιατί είναι ένα σωματείο,  που αποτελείται από πάρα πολλούς ανθρώπους,  που προέρχονται από πάρα πολλά στρώματα της Λεμεσού, ιδρυμένη μια περίοδο που τα πολιτικά δεν είχαν καμία σχέση με τον αθλητισμό.

L-R: Συγκεκριμένα, η ίδρυση της ΑΕΛ πως επηρέασε θετικά την κυπριακή κοινωνία;

M.Σ: Οι νέοι που ίδρυσαν την ΑΕΛ τότε βοήθησαν την κυπριακή κοινωνία αφού ήταν μία εποχή που η οικονομική κρίση του 1930, στον Μεσοπόλεμο, ταλάνιζε τον τόπο.  Με την ίδρυση της ΑΕΛ ανέκοψαν το κακό στο οποίο οδηγούσε η τότε οικονομική κρίση τους ανθρώπους, όπως ήταν ο τζόγος για παράδειγμα.  Ο κόσμος της Λεμεσού το 1930, αλλά και των επόμενων δεκαετιών έβλεπε στην ΑΕΛ έναν αποκούμπι για τους νέους.  Γι’ αυτό λοιπόν είναι πάρα πολύ σημαντική η ίδρυση της ΑΕΛ την εποχή που ιδρύεται, κοινωνιολογικά, ιστορικά και οικονομικά, αν θέλετε.  Ήταν μια περίοδος που θα μπορούσε κάποιος να οδηγηθεί κάπου αλλού, το να οδηγείται στον αθλητισμό, στην άμιλλα, στην ομαδικότητα, σήμαινε πάρα πολλά πράγματα για την κοινωνία και τους νέους τότε.  Η ΑΕΛ, το επαναλαμβάνω,  δεν είναι μια απλή ομάδα και αυτό πρέπει να το καταλάβουν όλοι όσοι ασχολούνται με την αθλητική ιστορία της Κύπρου.  Δεν είναι μια ομάδα σαν τις συνηθισμένες ομάδες, ανήκει στη Λεμεσιανή κουλτούρα και στον πολιτισμό, έχοντας ένα ιδιόμορφο τρόπο με τον οποίο εκφράζει  την αγάπη του, το πάθος του ακόμα και την απογοήτευση του.

L-R: Ακόμα και σήμερα βλέπουμε ποδοσφαιριστές που έρχονται από άλλες χώρες να ταυτίζονται με τη Λεμεσό και την ΑΕΛ.  Πείτε μας την άποψη σας γι’ αυτό.

M.Σ: Οι ποδοσφαιριστές σε άλλες ομάδες μοιάζουν ξένοι, τους βλέπουμε όμως μέσα από την ΑΕΛ να ταυτίζονται τόσο με την ομάδα όσο και με την Λεμεσό.  Τους βλέπω που κινούνται στη πόλη, πώς αντιδρούν με το κοινό και πώς το λεμεσιανό κοινό τους αποδέχεται.  Ο ΑΕΛίστας έχει τη δύναμη να εντάσσει τον καθένα στην ΑΕΛ,  αλλά και στη Λεμεσό να τον κάνει να νιώθει σπίτι του. Αυτή είναι η νοοτροπία του Λεμεσιανού ΑΕΛίστα. Η Λεμεσός υπήρξε πάντοτε μια πόλη που είχε το βλέμμα στραμμένο στη θάλασσα, που σημαίνει ότι ήταν σίγουρη για τον εαυτό της. Η πόλη μας είναι μια αγκαλιά, ξέρει να τους βάζει όλους στο δικό της κλίμα.

L-R: Πιστεύετε πως η εκάστοτε κατάσταση της ΑΕΛ επηρεάζει την πόλη και το αντίθετο;

Η ΑΕΛ είναι θεσμός κοινωνικός, πολιτιστικός και αθλητικός άμεσα ταυτισμένος με την πόλη, όπως προανέφερα.   Η τύχη της ΑΕΛ είναι ταυτισμένη με την τύχη της Λεμεσού.  Ανεβαίνει ΑΕΛ ανεβαίνει και η πόλη. Πέφτει  η πόλη, πέφτει και η ΑΕΛ.  Γι’ αυτό υπάρχει ανανεωμένη εικόνα της ΑΕΛ και της Λεμεσού σήμερα, συμβαδίζουν με ζωντάνια.  Για εμάς που μελετούμε την εξέλιξη της πόλης βλέπουμε πως παίζει πολύ μεγάλο ρόλο το ένα στο άλλο, η ΑΕΛ και η Λεμεσός αλληλοεπηρεάζονται. Το κάθε τι επηρεάζεται από τις αλλαγές που υφίσταται η πόλη μας. Πριν δέκα χρόνια η Λεμεσός δεν είχε πανεπιστήμιο. Τώρα το ΤΕΠΑΚ καλπάζει. Πριν λίγα χρόνια  δεν είχε την Ακτή Ολυμπίων. Τώρα την απολαμβάνουμε όλοι. Πριν λίγα χρόνια οι παραλίες μας δεν ήταν επιπέδου. Τώρα είναι από τις καλύτερες στην Ευρώπη. Η Λεμεσός διατηρεί πολλά συγκοινωνούντα δοχεία με την κοινωνία της Λεμεσού και η ΑΕΛ αποτελεί ένα από αυτά. Πολλές φορές η ΑΕΛ έπεσε θύμα του κατεστημένου όπως θύμα έπεσε και η πόλη.  Η σημερινή Λεμεσός κοιτάζει το μέλλον με αισιοδοξία και στο ίδιο μέλλον προσβλέπουν και οι πολίτες της. Ενδεχομένως, ζούμε την καλύτερη φάση της Λεμεσού για δεκαετίες και σίγουρα και οι ομάδες της πόλης, αθλητικές, καλλιτεχνικές, κοινωνικές  θα ζήσουν καλύτερες στιγμές.

L-R: Στις επόμενες δεκαετίες μετά την ίδρυση της ΑΕΛ τη απήχηση είχε από τον κόσμο της Λεμεσού;

M.Σ: Η ΑΕΛ είχε χώρο για όλους, στην ΑΕΛ χωρούσε όλη η Λεμεσιανή κοινωνία γι’ αυτό την στήριζε όλη η πόλη.  Ο πατέρας του πεθερού μου που ήταν  ιερέας καθόταν  άνετα στην κερκίδα να δει την ΑΕΛ, χωρίς αυτό να αποτελεί κοινωνικό πρόβλημα. Σε ανύποπτους καιρούς όταν τα ήθη δεν ήταν τόσο  έχει πρόβλημα να παρακολουθήσει την ΑΕΛ.  Αυτό θα δυσκολευτείς να το δεις σε άλλα γήπεδα.  Οι αθλητές της ΑΕΛ τότε ήταν αναγνωρίσιμοι στην πόλη όπως και σήμερα ο κόσμος τους αγαπούσε και χαιρόταν όταν τους έβλεπε στην πόλη.  Ακόμη και ποδοσφαιριστές περασμένων δεκαετιών είναι ακόμα αναγνωρίσιμοι λόγω του ότι πέτυχαν στην ΑΕΛ.  Ο κόσμος της πόλης τους εκτιμά γιατί προσέφεραν στην ομάδα.

L-R: Ιστορικά για τους οπαδούς της ΑΕΛ τι μπορείτε να μας πείτε;

M.Σ: Εγώ, ως οπαδός του ΑΡΗ, τους ζηλεύω για τον τρόπο που συμπαρίστανται στην ομάδα. Πιστεύω πως συνεχίζεται ο ίδιος ενθουσιασμός, που θυμάμαι να υπήρχε στο ΓΣΟ, που οι παίχτες ένιωθαν την ανάσα των φιλάθλων δίπλα τους. Θεωρώ πως δε διαφέρουν οι σημερινοί νεότεροι υπερασπιστές της ΑΕΛ από τους υπερασπιστές του 1935, του 1945, του 1965, του 1968.  Το πάθος είναι το ίδιο με τότε, μπορεί να αλλάζουν διάφορα πράγματα αλλά το πάθος δεν αλλάζει.  Η παρουσία των ΑΕΛιστών ήταν έντονη σε διάφορες δραστηριότητες της πόλης, η συμπεριφορά στην πόλη είναι αυτό που αναγνωρίζεται κι’ από τις επόμενες γενιές. Σε μια ζωντανή πόλη όπως είναι η Λεμεσός δε μπορεί να μην είσαι ζωντανός στα Καρναβάλια ή όταν παίζει η ομάδα σου. Άλλωστε, οι νέοι είναι που δημιουργούν το χρώμα σε μια πόλη.  Δε θα ξεχάσω όταν η ΑΕΛ έπεσε στην δεύτερη κατηγορία –και μπορώ να καταλάβω  (ως  οπαδός του Άρη) πως ένιωσαν και οι οπαδοί της ΑΕΛ. Όμως, την στήριζαν ακόμα και ήταν δίπλα της συνεχώς. Θυμάμαι επίσης το αίσθημα περηφάνιας και δικαίωσης που εξέφρασαν όταν η ομάδα επέστρεψε στην πρώτη κατηγορία.

L-R: Οι οπαδοί της ΑΕΛ στα συνθήματα τους πέρα της ΑΕΛ αναφέρουν συχνά και τη Λεμεσό.

M.Σ: Ο ΑΕΛίστας είναι δεμένος και συνδεδεμένος με τη Λεμεσό, ο γιός μου για να καταλάβετε βρίσκεται στην Αυστραλία,  αλλά έννοια του είναι το πόσα- πόσα τελείωσε ο αγώνας της ΑΕΛ, μπορεί να πάει να δει Αυστραλιανό αγώνα ποδοσφαίρου, με τους Essendon Bombers,  αλλά θα φοράει το κασκόλ  της ΑΕΛ.  Γιατί η ΑΕΛ και η Λεμεσός είναι μέσα στη ψυχή του. Είναι εγγονός του μεγάλου ποδοσφαιριστή της ΑΕΛ Ανδρέα Παπαδήμα. «Εχουμε για μπακ τον Κίνα, και σιουτέρ τον Παπαδήμα», έλεγε η κερκίδα εν χορώ. Αυτά μαθαίνει από τον παππού του βλέποντας τα κειμήλια και τα τρόπαια στον τοίχο.

L-R: Πείτε μας λίγο για την έρευνα του Πανεπιστημίου, αυτή που έλεγε για τα ποσοστά των οπαδών κάθε ομάδας;

M.Σ: Ξαφνιάστηκα για κάποια από τα αποτελέσματα, που είχαν σχέση με την φίλαθλη πτυχή, τόσο για την ΑΕΛ όσο και για τον Απόλλωνα. Ιδιαίτερα για την ΑΕΛ, σε μια χρονιά που έκανε πρωταθλητισμό κάτι δεν «γώνιαζε». Όταν ζεις στην πόλη μας νιώθεις τον όγκο της ομάδας, δε μπορώ να καταλάβω πώς βγήκαν  αυτά τα αποτελέσματα.  Εμείς νιώθουμε πόσοι είναι οι ΑΕΛίστες στην πόλη. Και το ίδιο με εξέπληξε και για τον Απόλλωνα, γιατί η Λεμεσός είναι μεγάλη πόλη πια, πολυπληθής και τα ποσοστά της στην κυπριακή κοινωνία είναι σημαντικά, επηρεάζουν και καταγράφονται στις μετρήσεις. Εύκολα μπορεί να αντιληφθεί κάποιος ότι μια τέτοια έρευνα δε μπορεί να μετρηθεί μόνο με ένα τρόπο, ποσοτικό, υπάρχουν πολλοί τρόποι.  Υπάρχουν μετρήσεις που μετράς την ποιότητα μιας κατάστασης. Πολλά στοιχεία που ερεύνησε, όμως  το πανεπιστήμιο (βία, 43% αποχή, ακριβό εισιτήριο κ.λπ.) στέκουν όμως και είναι χρήσιμη μια τέτοια έρευνα, που μετρά την κατάσταση του ποδοσφαίρου στην Κύπρο σήμερα, η οποία αρχίζει να γίνεται υπολογίσιμη ποδοσφαιρική δύναμη στον ευρωπαϊκό χάρτη.

L-R: Θυμάστε κάποιο συγκεκριμένο γεγονός που η ΑΕΛ πρόσφερε στη πόλη ή το ανάποδο;

M.Σ: Στον εν γένει αθλητισμό. Στίβος, θαλάσσια αγωνίσματα, μπάσκετ. Να μην πάω πάρα πολύ μακριά, ως προς τη δύναμη που έχει το μπάσκετ στη Κύπρο γενικά οφείλεται σε πολύ μεγάλο ποσοστό στη πολύ καλή ομάδα που είχε αναπτύξει η ΑΕΛ καθώς και για τους πρώτους θιασώτες του μπάσκετ που είχε η ΑΕΛ. Oι γυναικείες ομάδες της ΑΕΛ υπήρξαν πάντοτε πρωτοπόρες. Ήταν μια από τις πρώτες ομάδες που αξιοποίησε μαθητές στις ομάδες της.  Η ΑΕΛ συμμετείχε και προσέφερε στους κοινωνικούς, πολιτιστικούς θεσμούς .Έπαιρνε μέρος με άρμα στα Καρναβάλια, πολλοί κανταδόροι ήταν από τα σπλάχνα της ΑΕΛ. Δέστε παλιές φωτογραφίες κανταδόρων.  Ήταν δραστήρια η ΑΕΛ αφού τα μέλη της δεν ήταν μόνο 11 παίκτες.  Πίσω απ’ αυτούς τους 11 παίκτες υπήρχε ένας ολόκληρος κόσμος. Αξίζει να αναφέρουμε πως σε περιόδους που δεν υπήρχαν οι άλλες ομάδες η ΑΕΛ ήταν πάντα μπροστά σε όλους του αγώνες, κοινωνικούς, πολιτισμικούς.

L-R: Για την ΑΕΛ δεν ήταν ρόδινα, υπήρξαν μεγάλες κρίσεις.  Τι έχετε να μας πείτε για τη διάσπαση του 56’;

M.Σ: Είναι μια θλιβερή ιστορία, αλλά δεν παύει από του να αποτελεί μέρος της ιστορίας του σωματείου. Ίσως να είμαι υποκειμενικός σε αυτό το θέμα λόγω του ότι έχω προσωπική έρευνα στο θέμα αυτό, αλλά δεν χρειάζεται πέρα από ιστορικούς λόγους να ασχολείται κανείς με το θέμα.  Ήταν μια πολύ άτυχη στιγμή για την ΑΕΛ, υπήρχε τρόπος να αποφευχθεί, αλλά μέσα στη βράση των γεγονότων έγινε ό,τι έγινε.  Η έναρξη μίας τραγωδίας γίνεται όταν και οι δύο πλευρές πιστεύουν ότι είναι σωστές. Να μη ξεχνούμε ότι οι ποδοσφαιριστές εκείνοι είχαν δώσει πρωταθλήματα και κύπελλα στην ΑΕΛ.  Αν μελετήσεις κανείς  την τότε κρίση σε βάθος θα διαπιστώσει ότι τα αίτια δεν ήταν τόσο απλά όσο τα παρουσιάζονται  σήμερα. Μέχρι να έρθει εκείνη η στιγμή που να χωρίσει πραγματικά η ομάδα προηγήθηκαν πάρα πολλά. Χρειάζεται περισσότερη έρευνα στο θέμα αυτό και κυρίως αρχειακή. Ποδοσφαιριστές που έφυγαν αν και αγωνίστηκαν με άλλες ομάδες μιλώντας μαζί τους παραμένουν ακόμη ΑΕΛίστες. Παίζουν με τους παλαίμαχους της ΑΕΛ. Τιμήθηκαν από την ΑΕΛ. Αυτό λέει πολλά! Δείχνει την αρχοντιά της ομάδας. Μετά την μεγάλη κρίση του ‘56 πολλοί ποδοσφαιριστές, που είχαν διαγραφεί η πρώτη ομάδα που πήγαν να δουν δεν ήταν ο Απόλλων. Για να καταλάβετε, κάποιοι από τους ποδοσφαιριστές πήγαν  με μεσολάβηση τρίτων στην προπόνηση της ΑΕΛ και δεν  τους άφησαν  να προπονηθούν.  Δύσκολες εποχές για να παραμένει κανείς ψύχραιμος μπροστά στην ταχύτητα της καθημερινότητας.
Όταν ψάχνεις την αλήθεια, την βρίσκεις.
Τα τότε προβλήματα δεν ήταν τόσο σοβαρά, που να δικαιολογούσαν την διάσπαση της ΑΕΛ, απλά κάποιοι πείσμωσαν τόσο πολύ και έτσι ήρθε η διάσπαση. Μέσα από τη κρίση της ΑΕΛ αναπτύχθηκε  μία άλλη ομάδα, που υπήρχε από το 1954, όμως την έβγαλαν στην δεύτερη κατηγορία και μετά στην πρώτη. Όμως, και πάλι,  εκείνη η μεγάλη ομάδα της ΑΕΛ του ‘68 βγήκε από εκείνα τα χρόνια.
Σημαντικό είναι πως η ΑΕΛ έμεινε σταθερή στις ιδέες της. Η ΑΕΛ έδειξε δύναμη, αν και πέρασε τέτοιες δύσκολες στιγμές είχε ρίζες και βάθος με αποτέλεσμα σιγά σιγά να αναγεννηθεί και να εξιλεωθεί το 68’ που στέφθηκε πρωταθλήτρια με δικούς της ποδοσφαιριστές.

L-R: Πάτε στο γήπεδο και βλέπετε την ΑΕΛ; Τι σας αρέσει να παρατηρείται συνήθως;

M.Σ: Αν πάει κάποιος στο γήπεδο και περπατήσει από την μία πλευρά στην άλλη της Ανατολικής θα δει ότι μπορεί να υπάρχει η ομάδα των Λεόντων (Θύρα 3), καθώς προχωρά θα διαπιστώσει ότι υπάρχει μεγάλη διαστρωμάτωση της κερκίδας.  Αν και είμαι οπαδός του Άρη πάω αρκετές φορές και παρακολουθώ την ΑΕΛ. Η ΑΕΛ έπαιζε πάντοτε τεχνικό, καλλιτεχνικό ποδόσφαιρο. Η ομάδα του 1968 ήταν μια τέτοια ομάδα όπως και οι παλαιότερες. Όταν πήγαινε στις άλλες πόλεις πολλοί πήγαιναν για να θαυμάσουν το τεχνικό ποδόσφαιρο της ΑΕΛ.

L-R: Να σας πάμε τώρα σε κάτι άλλο, σε μία συνέντευξη που δώσατε παλιά στο Φιλελεύθερο αναφέρετε πως τα χρώματα της η ΑΕΛ τα πήρε από τούρκικη ομάδα; Τα χρώματα της ΑΕΛ τα πρότεινε ο Δημήτρης Τσιέπης από το κίτρινο του ήλιου και το μπλε της θάλασσας.

M.Σ: Αρχικά να πω πως εγώ μετέφερα τα λόγια του Σεβίμ Εμπέογλου, κάτι που δεν διευκρινίστηκε πουθενά.  Δεν ήταν δικά μου λόγια αλλά είπα τι μου είπε ο Σεβίμ.  Αυτό άκουσα, αυτό μετέφερα.  Τα χρώματα της η ΑΕΛ τα  πήρε όπως είναι λογικό από τα χαρακτηριστικά της πόλης μας, το κίτρινο του ήλιου και το μπλε της θάλασσας.  Το χρώμα της ΑΕΛ από τον καιρό ίδρυσης της πάντως είναι το κίτρινο και το μπλε.

L-R: Υπάρχουν όμως κάποιες αντιφάσεις σε αυτά που λέει ο Σεβίμ Εμπέογλου αφού βρίσκουμε φωτογραφία της ΑΕΛ του 1932 όπου φοράει κίτρινη και μπλε στολή.

M.Σ: Εγώ απλά μετάφερα αυτά που μου είπε ο Σεβίμ Εμπέογλου, τώρα πώς τα έγραψε η εφημερίδα είναι διαφορετικά. Η εκδοχή με τον Δημήτρη Τσιέπη είναι μια σοβαρή εκδοχή. Όπως γνωρίζετε,  δεν μεταφέρουν πάντα ακριβώς τα λεγόμενα. Δεν το είχα πει έτσι, εγώ είχα πει ότι σε μια συζήτηση που είχα με τον Σεβίμ, μου ανέφερε αυτό το γεγονός. Το ότι το είπε ο Σεβίμ δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ήταν κάτι που έγινε, πιθανόν να προηγήθηκαν και άλλα πράγματα που δεν μπορούμε να βρούμε εύκολα, παρά μόνο κάνοντας έρευνα για το θέμα, κυρίως αρχειακή. Προσωπικά δεν το έχω ερευνήσει.  Φυσικά όλα αυτά αποτελούν μικροϊστορία για ένα σωματείο σαν της ΑΕΛ. Στην συνέντευξη το ανάφερα σαν παράδειγμα ότι ο καθένας μπορεί να δικαιούται και να διεκδικεί κάτι από τη Λεμεσό.

L-R: Όπως μας είπατε κάπως αλλαχτήκαν /παραποιήθηκαν τα λόγια σας…

M.Σ: Όχι κάπως, εγώ το έβαλα σε ένα εντελώς διαφορετικό πλαίσιο, είπα ξεκάθαρα ότι «όπως μου είπε ο Σεβίμ Εμπέογλου» και ότι δεν ήταν δικά μου λόγια μετά από συζήτηση που έκανα μαζί του.

L-R: Οπαδοί άλλης ομάδας της πόλης εκμεταλλεύτηκαν αυτή την παρεξήγηση που δημιουργήθηκε και έβγαλαν και σύνθημα πως η ΑΕΛ πήρε τα χρώματα της από τούρκικη ομάδα.

M.Σ: Ίσως αυτή η προπαγάνδα να γίνεται στην προσπάθεια τους να βρούνε κάτι να απαντούνε στο “Το DNA σας είναι ΑΕΛ”, αλλά αυτό συμβαίνει στα γήπεδα όλου του κόσμου, ιδίως στα τοπικά ντέρμπι.  Να διευκρινίσω όμως όσο αφορά τη Φενερμπαχτσε, δεν είναι απλά μια τουρκική ομάδα, είναι ομάδα των Φαναριωτών, της τόσο ταλαιπωρημένης Πόλης.   Η ομάδα του  «Κήπου του Φάρου» που στέκει από το 1907 που ιδρύθηκε στην Χαλκηδόνα. Αν κοιτάξει κανείς την ιστορία της Φενέρμπαχτσέ θα δει πολλούς σπουδαίους αθλητές που αργότερα επέστρεψαν στην Ελλάδα και έκαναν πολύ σπουδαία πράγματα. Αλίμονο όμως αν θελήσει κανείς να ονομάσει την ΑΕΛ πέρα από μια ομάδα της Λεμεσού η οποία έγραψε από το 1930 τη δική της ιστορία στον αθλητικό και τον κοινωνικό στίβο.

L-R: Ένας κοινωνιολόγος στα πλαίσια μιας συζήτησης που είχαμε σχετικά με την πολιτικοποίηση του ποδοσφαίρου μας είπε κάποτε ότι η ΑΕΛ πληρώνει τον ακομμάτιστο χαρακτήρα της. Ποια η δική σας γνώμη πάνω σε αυτό το θέμα;

M.Σ: Στα γεγονότα του 1948 η ΑΕΛ ήταν το μοναδικό από τα μεγάλα σωματεία που δεν ανάγκασε του ποδοσφαιριστές της να υπογράψουν κανένα χαρτί, αντίθετα κράτησε ουδέτερη στάση για το θέμα. Μην ξεχνάτε ότι στην Ελλάδα υπήρχε ένα Εμφύλιος, που επηρέασε και την Κύπρο σε πολλά. Υπάρχει όντως μια αχρείαστη κομματικοποίηση του ποδοσφαίρου στην Κύπρο. Κανέναν δεν εξυπηρετεί και κυρίως τα κόμματα, που άλλος θα πρέπει να είναι ο ρόλος τους.
Η ΑΕΛ και η ηγεσία της τότε στα πέτρινα χρόνια  ήταν μακριά από τα γεγονότα, κράτησε μια “αρχοντική” στάση σχετικά με το θέμα, δείχνοντας πως ήταν μια σοβαρή ομάδα που δεν την ένοιαζαν τα πολιτικά.
Τότε η συνέπεια κατά της ΑΕΛ ήταν να θεωρηθεί αριστερή ομάδα επειδή απλά δεν ασχολήθηκε σε μια εποχή που λειτουργούσε  η τακτική του ότι «όποιος δεν είναι μαζί μας είναι εναντίον μας».

L-R: Το νέο γήπεδο της ΑΕΛ και του Άρη τι σημαίνει για τη Λεμεσό;

M.Σ: Το ότι η ΑΕΛ και ο Άρης θα κάνουν κοινό γήπεδο δείχνει κάτι πολύ σημαντικό για τη Λεμεσό, δείχνει το ότι όταν πρόκειται για το καλό της πόλης μας, όλοι ενωνόμαστε, όπως έγινε και σε άλλες περιπτώσεις με πιο πρόσφατη αυτή του ΤΕΠΑΚ. Η ένωση των δυνάμεων των Λεμεσιανών μόνο καλό μπορεί να προσφέρει σε όλους τους τομείς. Εγώ την ονομάζω, “Λεμεσιανή στάση ζωής”.

L-R: Τι έχετε να πείτε για την σημερινή ΑΕΛ;

M.Σ: Σε ένα πρόσφατο ταξίδι που έκανα ήταν μαζί μου τυχαία στο αεροπλάνο η ομάδα της Linfield, η οποία επέστρεφε στην Ιρλανδία μετά από το παιχνίδι με την ΑΕΛ. Όταν τους ρώτησα για την ΑΕΛ μου είπαν όλοι ότι πρόκειται για μια εξαιρετική ομάδα, που την διακρίνει το πάθος και η ομαδικότητα. Τους  εντυπωσίασε η ομαδικότητα και το πνεύμα αλληλεγγύης των παικτών μέσα στο γήπεδο.  «Δεν περιμέναμε με τίποτα να τρέχουν για 90 λεπτά ασταμάτητα. Δεν θα σταματήσουν κάποτε, σκεφτόμουν»,  μου είπε ένας ποδοσφαιριστής της ομάδας.  Η ΑΕΛ όταν θα σταθεροποιήσει τη θέση της, θα πρέπει  σιγά σιγά να αναδείξει κάποια από τα ταλέντα που διαθέτει στις μικρές της ομάδες. Πρέπει να κάνει εκείνο που έκαναν στα παλιά χρόνια. Κάθε τόσο να παίζει κι ένας ποδοσφαιριστής της Β΄ομάδας με την πρώτη έτσι ώστε να φαίνεται  το βάθος που έχει η ομάδα.

L-R: Έχετε παρακολουθήσει καθόλου την προβολή των πανηγυρισμών μετά την κατάκτηση του τίτλου από την ΑΕΛ; Τι ήθελαν να δείξουν τα ΜΜΕ;

M.Σ: Τα ΜΜΕ προσπάθησαν να αποδείξουν ότι η ΑΕΛ έχει χούλιγκανς και ότι οι νέοι είναι αλήτες. Σε χειρότερα επεισόδια που έγιναν κατά καιρούς κανείς δεν αντιδρούσε με αυτό τον τρόπο.
Γράφτηκαν κάποια συνθήματα στους τοίχους αλλά αυτά ήταν κυρίως λόγω της εκτόνωσης. Τα ΜΜΕ όμως προσπαθούσαν να αποδείξουν ότι οι ΑΕΛΙΣΤΕΣ είναι χούλιγκαν, μεγιστοποιώντας πολλές φορές τα πράγματα.
Εγώ ο ίδιος, εκείνες τις ημέρες, απολάμβανα την διαδρομή μέσα στην πόλη βλέποντας παντού ανθρώπους να χαίρονται και να πανηγυρίζουν. Κανένας δεν με ενόχλησε παρόλο που δεν είχα διακριτικά της ΑΕΛ μαζί μου, κόρναρα μέσα στους δρόμους χαιρόμουν και εγώ μαζί με όλο τον κόσμο. Με τη λογική των ΜΜΕ ήμουν και εγώ καθώς  και χιλιάδες άλλοι που χαρήκαμε την επιτυχία,  μέλη εκείνου του «αληταριού». Πολλοί ήταν οι Λεμεσιανοί που χάρηκαν, επιτέλους, μια λεμεσιανή επιτυχία η οποία αντανακλά σε όλους μας.

L-R: Ένα καταληκτικό σχόλιο για την ΑΕΛ και για το μέλλον της;

M.Σ: Έχει καταγραφεί μια πολύ μεγάλη επιτυχία για την ΑΕΛ, αν τώρα έρθει και η μεγάλη Ευρωπαϊκή επιτυχία και πάρει κάποια εκατομμύρια, που ποτέ δεν τα είχε, είμαι σίγουρος πως θα καταφέρει να σταθεροποιηθεί. Θα φτιάξει σύντομα και το δικό της γήπεδο που θα είναι μια νέα φάση στην ιστορία της ομάδας. Το δικαιούται. Ένα καλό γήπεδο, το θέλει η Λεμεσός.  Όταν θα μπει η ομάδα στο νέο γήπεδο, τότε  θα καταλάβει τι δεν είχε μέχρι τώρα. Το αξίζει. Αλλάζει γενικά σε όλα τα επίπεδα, ακόμα και στις μεθόδους προπόνησης, στάσης απέναντι στις άλλες ομάδες, αλλάζουν οι φίλαθλοι στη συμπεριφορά τους μέσα στο «σπίτι» τους.

Το στοίχημα για την ΑΕΛ είναι μετά από τις επιτυχίες να μην αλλοιωθούν οι οπαδοί της. Εδώ και τόσα χρόνια είναι ο κόσμος της ΑΕΛ που κρατά την ομάδα.  Οι οπαδοί της ομάδας πρέπει να κρατήσουν την ΑΕΛ Λεμεσιανοκεντρική, η ομάδα έγινε για την Λεμεσό και κατάφερε να ενώσει τους Λεμεσιανούς.

Πρέπει όμως να μείνει σοβαρή ομάδα, άρχισε να ανεβαίνει επίπεδο εντός και εκτός Κύπρου γιατί  πλέον όλοι τη θεωρούν μια δύσκολη αντίπαλο. Η  ΑΕΛ θα πρέπει να δηλώνει  πρωταθλήτρια τώρα στην  έναρξη του πρωταθλήματος όταν θα παλεύει στην Ευρώπη.
Η ηγεσία που έχει τώρα είναι ικανή να οδηγήσει την ΑΕΛ σε πολύ σπουδαία πράγματα.  Η ΑΕΛ απογοήτευσε πολλές φορές τον κόσμο της, αλλά ο κόσμος στάθηκε πιο πιστός απέναντι στο σωματείο του. Επαναλαμβάνω ότη η ΑΕΛ είναι θεσμός για την πόλη, δεν είναι απλά μια ομάδα. Η Λεμεσός περιμένει πολλά από αυτήν.
Οι οπαδοί της ΑΕΛ θα ήταν καλό να αναμειχθούν ακόμα περισσότερο στην πόλη και στα κοινά της, στα πολιτισμικά της πράγματα, δεν πρέπει να ξεχνούν ότι η ομάδα τους αντιπροσωπεύει μια ολόκληρη πόλη. Να δείξουν ότι νοιάζονται για την πόλη. Άλλωστε το σήμα της πόλης και της ΑΕΛ είναι ταυτόσημο, ο λέοντας αποτελεί σύμβολο και της Λεμεσού και της ΑΕΛ.